EğitimKişisel Gelişim

Hitapsal Manipülasyon Teknikleri – 2

Hitapsal manipülasyon tekniklerini açıkladığımız ikinci yazımızın yayınlanma zamanı geldi. manipülasyon tekniklerinin ilk yazısını okumak için buraya tıklayınız.

Atasözleri, deyimler, ibret verici olaylara sıkça başvurma (alıntılama tekniği) karşı tarafın davranışlarının, yaşanılan durumun öznel bir açıdan değerlendirilmesi özleminden ileri gelir. İletişim esnasında kullanılan alıntılamalar, etkili ve akılda kalıcı bir ifade tarzıyla, yapılan yorumların ikna gücünü arttırma işlevini yerine getirirler.

Muhatabın düşüncelerini kabul etme temelinde geliştirilen “Evet, ama…” tekniği, karşı tarafın söylediklerine itiraz etmeden konuşulan konuyu etraflıca tartışarak, düşüncelerini değiştirmeyi hedeflemektedir. “Evet, ama…” tekniği, iletişim sürecinde karşı tarafa konunun farklı yönlerini göstererek onu tamamlama ve istenilen çözüm doğrultusunda yönlendirme işlevine dayanır.

Kendi Fikrini Aşılama

Manipülatör konuşma esnasında konunun olumlu yönlerini vurgulama ile tartışılan konuyu istediği boyuta taşıyarak etki objesine kendi fikrini aşılayabilir.

Polischuck  tarafından geliştirilen çift boyutlu programlama (ses tonu ve konuşma hızını değiştirme) tekniği de, hitapsal manipülasyon tekniklerinden biridir. Bir tedavi yöntemi olarak kullanılan bu yöntem, psikoloğun, ses tonunu ve konuşma hızını değiştirerek, bilinçli ve bilinçsiz boyutlarda hastalarının eylemlerini programlaması temeline dayanmaktadır.

İletişim sürecinde “biz”, “hepimiz” vb. zamirleri kullanma, muhatabı karşına almak yerine onunla yakınlaşmayı, bütünleşmeyi, sorumluluğu paylaşmayı ve yardımlaşmayı ima eder. Bu teknik muhatapla bütünleşme şeklinde betimlenebilir.

Aynı ifadenin defalarca tekrarlanması, sonuç olarak insanların onun anlamını kavramasını ve ifade ettiği olgunun gerçekleşmesinin doğal ve kaçınılmaz olduğu fikrine alışmasını sağlamaktadır. Tekrarlama tekniği, konuşanın profesyonellik ya da yetkinlik seviyesinin yüksekliği, aktarılan konunun ve belirtilen değerlerin önemi hakkında olumlu bir izlenim oluşturmaktadır.

İletişim esnasında “çok bayağı”, “tamamen zevksizce” vb. ifadeler kullanma, karşı tarafa manipülatörün gözündeki değerini açıkça belli etmekte ve başkalarının (manipülatörün) fikrine yönelik yapay bir bağlılık yaratmaktadır. Böylece, etki objesinde aptallık ve beceriksizlik yanılgısını oluşturma, manipülatöre rahatlıkla kendi fikirlerini öne sürerek manipülasyon zemini hazırlama olanağını tanımaktadır

Bir Manipülasyon Tekniği Olarak Şüphe Kışkırtması

Manipülatör, “Size bir şeyler kanıtlamayı düşünmüyorum” ya da “Sizi ikna etmek için uğraşacağımı mı sanıyorsunuz?” gibi çıkışmalarla karşı taraf için kritik koşullar yaratabilmektedir. Bu durumda etki objesi bilinçsizce manipülatörün doğruluğuna inandığım kanıtlamaya çakşır. Şüphe kışkırtması (provokasyonu) şeklinde tanımlanan manipülasyon tekniği, etki objesinin manipülatörün doğruluğu konusundaki bilinçsiz koşullanması üzerine kuruludur.

Manipülatör konuşmaya yüksek ve agresif bir ses tonuyla başlayarak karşı tarafın iradesini kırabilir. Bu durumda etki objesi alman bilgiyi işleme konusunda zorluk çeker ve konuşmanın bir an önce sonuçlanmasını isteyerek manipülatörün aktardığı bilgiyi kabul etme eğilimini gösterir.

Sizi Doğru Mu Anladım?

Bazı durumlarda manipülatör “duyduklarını netleştirme amaçlı” kelimelere başka anlam yükleyerek etki objesinin söylediklerini tekrar edebilir. Yapay yanlış anlama olarak da ifade edilen bu teknik, “Özür dilerim, acaba, doğru mu anladım, siz diyorsunuz ki…” cümlesiyle başlayıp karşı tarafm söylediklerinin %60-70’ini tekrar ederek, nihai anlamı istenilen yönde çarpıtmayı içerir.

İletişim esnasında manipülatörün etki objesine hakaret ederek, gururunu kırarak onda öfke, kızgınlık, yanlış anlama yaratması, onu çatışmaya teşvik etmesi ve bu şekilde istediği sonuca yönlendirmesi, sıkça kullanılan manipülasyon araçlarından biridir.

Manipülatörün muhatabının itirazını fark etmediğini (duyamadığını) dile getirerek, onu artık 8erçekleşmiş bir durumla yüzleştirmesi yapay dikkatsizlik tekniğine başvurduğunu gösterir.

Manipülatörün iletişim esnasında dile getirdiği düşüncelerle kendi statüsünü alçaltması, etki objesini tersini iddia etmeye zorlamakta ve bilinçsizce manipjlatörü yükseltmeye yönlendirmektedir.

Haley’e göre, manipülatörün iletişimi kontrol etme yöntemleri:

1.         İletişim olgusunu inkâr etme; “Aranızda olup bitenlere karışmak istemiyorum, ancak» bence, onun karşısında özür dilemelisiniz” (karıştığını inkâr etme);

2.         Mesajı inkâr etme; “Neyse, unutun gitsin”, “Çok da önemli bir şey değil”; mesajın anlaşıldığını ileri sürme; “Asıl önemli olanı yakalayamamışsınız”, “Konumuz bu değil ki…” vb.

3.         Mesajı göndereni inkâr etme; “Kendimle konuşuyordum”, “Sadece sesli düşünüyordum” vb,; Bağlamı ya da olguyu inkâr etme; “Her zamanki gibi dalga geçiyorsunuz’’ (geçmişe yönelme), “Çıldırdığımı düşüneceksiniz, ama… (geleceğe yönelme) vb. Her iki durumda manipülatör muhatabıyla eşzamanlı olarak iletişimde bulunmaktan kaçınmaktadır.

Özgür, A. Z., & İşman, A. İLETİŞİM ÇALIŞMALARI.

Etiketler

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı

Reklam Engelleyici Algılandı

Lütfen reklam engelleyiciyi devre dışı bırakarak bizi desteklemeyi düşünün
Göktürk evden eve nakliyat Göktürk evden eve nakliyat